Toplum yapısını güçlendiren, yörelere has adetler veya alışkanlıklar vardır. Kendiliğinden oluşan hallerdir bunlar.. İnsanlar, bir şeye kendini mecbur hisseder. Bu, öteden beri gelen, nesilden nesile geçen alışkanlıklardır. Babasından gördüklerini yaşar genç. Bunu, kendi çocuğuna alıştırır.
14.06.2019 18.13
1.607 okunma
Komşuluk , vekaletsiz iş görme veya “bizim mahalle”..
Av. Sabri Turhan

Toplum yapısını güçlendiren, yörelere has adetler veya alışkanlıklar vardır. Kendiliğinden oluşan hallerdir bunlar.. İnsanlar, bir şeye kendini mecbur hisseder. Bu, öteden beri gelen, nesilden nesile geçen alışkanlıklardır. Babasından gördüklerini yaşar genç. Bunu, kendi çocuğuna alıştırır.

Böyle bir kanun olmasa da, kanuna da aykırı olmayan bu alışkanlıklar, insanlar arasında dayanışmayı artırır. Orada yaşayanların birbirlerine sevgisi  artar . Arkadaşlık ve kardeşlik  duyguları güçlenir.

İnsanlar böyle komşuları ve arkadaşları  olduğuna sevinir. Bulunduğu yerden güven duyar.

Örfün yazılı bir hali yoktur. İnsanların gönlündeki  bir davranış şeklidir örf. Uyup uymamak kişiye bağlıdır. Ama uymadığı zaman ters ters bakmalardır bunun cezası. Babasından gördüğüne uymayan  ve onu yapmayana  ters ters bakıldığında cezalandırıldığını anlar insan. Hatasından döner. Örf ve adet böyle sürer gider.

Mahallenin bıçkın delikanlıları  da  vardır. Öteki mahallenin gençleri, bu mahalleye geldiğinde, oranın kızlarına yan gözle bakılsa, bir laf atılsa, onlar hemen harekete geçer. Onlar, oradaki genç kızların  kahramanıdırlar. Bir de işin böyle bir yönü vardır.

Örfün temel amacı komşuyu korumaktır. Komşuluğa ve hemşehriye sahip çıkmaktır. Örfler kadim denemeler sonucu kalıcı olur. Bu, çoğu zaman  insan bünyesinin zaruretinden kaynaklanır.Dinin emirlerine uygulamaktan da.. İslam peygamberi  komşuluğa büyük önem vermiştir. “Cebrail bana komşuluktan o kadar çok bahsetti ki,ben, komşu komşuya  mirasçı olacak  sandım”sözü O’na aittir.

İnsana tek başına  yaşamak  yaraşmaz. Toplum hayatında bir desteğe, kendine  manen de alsa bir destekçiye, sabah selam verecek birine  ihtiyacı  vardır herkesin.. Bu, komşudur önce. İlkin de yan komşu.. Onun için “komşu komşunun külüne muhtaçtır” denmiştir.

İnsan birisinden iyilik  görürse, ona da  iyilik yapmayı borç bilir .Bu sürer gider. Herkesin birine ihtiyacı olduğundan zamanla iyilikler, örf, adet ve gelenek haline gelir.

Biz Hukuk fakültesinde okurken, Borçlar Hukuku derslerinde;” vekaletsiz iş görme” diye bir bahis görmüştük. Adam, yapmak zorunda  olmadığı bir iş yapıyor komşusu  yararına..Mesela onun su parasını ödüyor  cebinden.. Ödemese, komşunun suyu kesilecek . Bu, kanun kitabına ders olmuş ama komşuluk örfünün bir tezahürüdür.

Bayramda Fethiye’ye gittik. Komşuluk hukukundan doğan o kadar haller ve davranışlar  gördük ki, “hala böyle insanlar var mı?” demekten kendimizi alamadık.

Bizim oralarda bir yaylacılık var, bütün Akdeniz’de olduğu gibi.. Haziran  başı ve ortası olduğu halde İnsanlar yaylaya henüz  çıkmamış. Hala sahildeki evlerinde  oturuyorlar. Ama yayladaki evin bahçesine bir ara gidip hazırlık için domates, biber ve diğer sebzelerin fidanlarını  dikmişler. Oysa sadece fidan dikmek yetmiyor. Fidanlar  yayla mevsimi gelen kadar su isteyecek. Adam hala sahilde. Komşunun biri kendi fidanlarını  sulamaya veya dikmeye geliyor. Bakıyor ki, komşu çoktan fidanı dikmiş .Ama sulamamış. Veya fidanın sulama zamanı gelmiş. Kendi işini gördükten sonra telden veya duvardan atlayıp kendi suyu ile komşusunun bahçesini de sulamış.. Şimdi bundan iyi adam var mı?..

Biraz sonra bakıyoruz. Yan komşu da tarlasında çalışıyor. Biraz erken başlamış işe. Çalışma bitmiş. Aklına bir şey gelmiş. Aşağıya Fethiye’ye varıp gelmesi  lazım. Fethiye, yaylaya 60 km. Fidan sulayan komşuya Fethiye şivesiyle sesleniyor: “ Üsen Abe !..Ben Fethiye’ye varıp geleceen. Bir ısmarıç var mı?

Üsen abe (Hüseyin abi) cevap veriyor: ” Sağ ol, İbram. Güle güle get gel.”.. Bundan daha sıcak bir hayat var mı?

Yorum Ekle
Adınız :
Başlık : Yorumunuz :
Dikkat! Suç teşkiledecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.
YAZARLAR
...

sanalbasin.com üyesidir

© 2019    www.anahaberyorum.com          Programlama: Murat Kaya